X
تبلیغات
وبلاگ ارزشیابی توصیفی - بازخورد

چهارشنبه سوم شهریور 1389

بازخورد

معايب بازخورد عددي(كمي ) 

اگر یکی از هدف های فرایند نظام آموزشی، ایجاد تغییر در ساخت ‌شناختی و فرایندها‌ی ذهنی (سیف، 1387) یادگیرندگان بدانیم  بدان گونه که دانش آموز، بتواند آنچه را در یک موقعیت فراگرفته ، در موقعیت متفاوت دیگری به کار گیرد ؛ توان  انتقال و کاربست آن آموخته ها را داشته باشد. این خواسته ممکن نمی گردد مگر يادگيرنده در فرایند آموزش به صورت پیوسته و هدفمند بازخورد های دقیق ، متناسب و کاملی را دریفت نماید تا بر آن اساس به خوبی از روند تلاش ، پیشرفت و موفقیت های خود آگاه گردیده و در مهندسی جریان یادگیری جایگاه خود را به خوبی درک می کند و فعالیت های خود را بر اساس نقش مؤثری که در سرنوشت خود ایفا می نماید ، مدیریت می کند .

پر واضح است که بازخورد های عددی از ظرفیت لازم برای ایجاد شرایط ذکر شده ناتوانند و فقط بیانگر این نکته هستند که مشکلاتی در دستیابی دانش آموزان به اهداف وجود دارد اما این که این مشکلات کجا ، در چه افرادی و چرا وجود دارند ؟سکوت می کند .

 تعريف بازخورد

بازخورد ( پس‌فرست، بازفرست، پس‌خور، پس‌خوراند، یا فیدبک) نوعی برگشت پیام ارتباطی است که در آن، گیرنده به طور عامدانه یا غیرعامدانه به پیام فرستنده واکنش نشان می‌دهد. این پیام‌ها، به فرستنده امکان می‌دهند تا وضعیت ارتباطی خود را با مخاطبانش ارزیابی کند.

 از بازخورد  تعاریف مختلفی  ارئه شده . به عنوان نمونه « نوربرت وينر» ، بازخورد را، روشي براي كنترل يك سيستم، به وسيله ی وارد نمودن مجدد نتايج عملكرد گذشته ی سيستم به درون آن می داند.

  در ارزش‌يابي تحصیلی نیز، بازخورد  عاملی است که در تحقق  اهداف آموزشي و بهبود کيفيت يادگيري ، ارتقاي سطح كيفي آموزش و عملكرد فراگيران ، نقش بی بدیلی دارد و به عنوان مغناظیس توجه ، عامل مهمی است که توجه ذي‌نفعان(دانش آموز و والدين) را به خود جذب می نماید ؛ چراکه در این حوزه ، بازخورد، آیینه ی بازتاب داوري و تصميم ها ی معلم است .

 در حوزه ارزش یابی توصیفی نیز نه تنها واژه ای بیگانه ای نیست ، بلکه يکی از عناصر اصلي آن می باشد؛ که اگر فرايندي ، هدفمند و هوشمندانه ارائه گردد، در بهبود فرايند يادگيري دانش‌آموزان نقشی سازنده ، مهم و رشد دهنده خواهد داشت . 

چراکه دانش آموز خواهد فهمید که در چه موقعیتی قرار دارد و نیازمند انجام  چه فعاليت‌هايي می باشد تا انتظارات آموزشي را محقق گرداند .

  بازخورد آموزشی در یک تعریف کلی و ساده  به معني  «بازگشت دادن » نتيجه‌ي عملکردهای دانش آموزان توسط محيط (معلم- فراگيران و خود فراگير) به وی مي‌باشد  .منظور ما از بازخورد همان بازخوردهای معلم  می باشد .بنابراین می توان گفت بازخورد عبارت است از:

 انعکاس یا ارائه یا عرضه ی نظر و عکس العمل یا  نظر و واكنش معلم نسبت به وضعيت يادگيري دانش آموز که به شکل کتبی و شفاهی( کلامی ) شامل صحبت ها و جمله های توصیفی منظوم و منثور معلم که در هر مرحله از فرايند یاد دهی – یادگیری از آن ها استفاده می شود .

 به واقع همان داوري های شناختی ، فراشناختی و عاطفی معلم است که دانش آموز با دریافت به هنگام آن ها ، اطلاعاتی در خصوص میزان پیشرفت و موقعیت خود به دست می آورد و در جهت  بهبود عملکرد خويش از آن ها يا ری می گیرد .

 بازخورد را به دو نوع مي توان  تقسیم نمود  ؛ که عبارتند از :

الف) بازخورد فرایندی( کلاسی )  

 ب) بازخورد پایانی    

الف) بازخورد فرایندی( کلاسی)  :

  بازخوردهای فرا یندی ، همان بازخورهای توصیفی شناختی و       فرا شناختی است که معلم به منظور بهبود روش ها و نحوه ی یادگیری  

 و آگاه شدن دانش آموز از قوت ها و ضعف های یادگیری مطالب و مباحث دروس مختلف به دانش آموز ارائه می نماید ؛ و دانش آموز با استفاده از این بازخورد های پيوسته، هدفمند ، متنوع ، توصيفی و ساده و قابلِ فهمِ معلم ، پی می برد که در چه وضعيتی قرار  دارد ؛ و چه فعاليت هایی را بايد انجام دهد. به عبارتی دیگر بازخورد ها باید به   گونه ای باشد که  کودک آنها را درک  کند و در او انگیزش لازم را به وجود آورد.

 براین اساس در بازخوردها ابتدا سعی کنیم اعتماد به نفس ، حس لياقت و داشتن كفايت در آنها رشد دهیم .یعنی این که  جملاتي كه به کار بگیریم که تاثیر مثبت خود را بر روان دانش آموز بگذارد . براي اين منظور بازخورهاي معلم  باید خالصانه و صادقانه  بيان شوند.

 

باز خوردهاي فرآيندي از سه زاويه

 الف ) بازخورهاي فرايندي مجاز 

 ب)  بازخورهاي  مجاز با احتياط لازم

ج ) بازخورهاي غير مجاز

 بازخورهاي  فرايندي مجاز

 این دست بازخوردها به پیشرفت ها تأکید دارند و معلم کوچک ترین پیشرفت دانش آموز را  بزرگ کرده و او را تشویق می نماید به ویژه این شیوه برای دانش آموزان ضعیف نقش معجزه آسایی را داراست .

 مثلا دانش آموزی که به تعبیری عام شلوغ است و همواره مزاحمتی برای کلاس دارد همین که  در انجام تکلیفی یا ... هنجار کلاس را رعایت نمود، معلم نباید از این فرصت غفلت کند و سریع و به هنگام بازخورد دهد که مثلا  « افرین پسرم چه خوب و آرام تکلیفت را انجام میدهی  و.... منو خوشحال کردی ».

برای این که این رفتار در کودک بماند و تقویت شود  معلم این رفتار دانش آموز را برای دیگران نیز بازگو نماید . مثلا  برای مدیر مدرسه، اولیاء، همسالان دانش آموز و...

 ويژگیهاي باز خوردهاي  فرآيندي

   1- در آنها نقاط قوت  دانش آموز، بزرگ نمایی شده

 2- نقاط ضعف دانش آموزان ، با احتیاط بیان گردیده

 3- رهنمود های عملی متناسب با تفاوت های فردی دانش آموز ، ارائه گردیده است  .

فرض کنید امروز نهار یا شام به خانه می روید و کسی که  مسوول تهیه غذا است  ضمن این که  تمام تلاش و کوشش و خلاقیت خود را درپخت

 غذا ، چیدن ميزه يا سفره و سرو غذا  و... اعمال نموده اما به هر دليلي مقدار نمک به کار رفته، بیش از حد مجاز بوده و غذا شور شده در این حالت چند بازخورد در نظر مي گيريد؟

1 – هیچ بازخوردی ندهیم و غذا را به قدر توان بخوریم  ( در این حالت هیچ گونه کمکی به بهبود غذا در نوبت های بعدی نکرده ایم و وضع بد موجود را تثبیت نموده ایم ).

 2- بازخوردی کلی و غیر راهگشا بدهیم  مثلا بگوییم « بیشتر دقت کن» ، «برای پخت مناسب ، غذا بیشتر تلاش کن» ، «این غذا با میل و ذائقه من نیست » و... که او نمی داند در چه چیزی دقت کند؟  و غذای مورد میل و ذائقه او کدام است؟ و چه ویژگی هایی را داراست؟ .

 3- تنها نقاط ضعف را ببینیم و بگوییم چه غذای شوری!، چرا اینقدر شور درست نموده اید؟چرا مواد را حرام کرده اید؟  و...( در این حالت  در آشپز حس گناه و ياس و دلسردي ايجاد كرده و انگيزه تلاش و كار بيشتر را در او كشته ايم چراكه توانايي هاي او را نديده ايم مثل اينكه دانش آموزي صد كلمه املا را نوشته و 20 كلمه اش غلط بوده و ما به او صفر داده ايم ! )

 4- نقاط قوت و قوت و قوت غذا و چینش سفره و استفاده از وسایل و ابزار و ملزومات مناسب را دیده و  نقاط ضعف ( شوری ) را با احتیاط بیان و  رهنمود های لازم را ارائه می نمایيم . به عبارتی  به او خواهيم

  گفت : چه غذای خوبی درست کرده ای و چه تزیینات قشنگی و چه سفره زیبایی و .... من دوست دارم نمك غذا كمتر از اين باشد . اگر نمک کمتری  در غذا بریزی بهتر است .

 معلم نباید به اهمیت  بازخوردهاي كه چاشني اصلي آنها  تشويق است غافل باشد اين دسته از بازخوردها در تضمین سلامت روان نقش       بی همتایی را داراست. 

  به عنوان نمونه  معلم وقتی می خواهد به نقاشی دانش آموز بازخورد دهد ، بهتراست بگوید : من رنگ آمیزی زیبای شما را مي پسندم.  

در بسياري از موارد ، بازخوردهای معلم باعث می گردد تا دانش آموزان به درستي يا نادرستي واكنش و عمل خود پی ببرند  .

 بنابراین منظور از  بازخورهاي مجاز عبارتند از هر بازخوردي كه خواندن ، شنیدن و حس کردن آن برای  دانش آموز انگیزانده  باشد . این نوع بازخورد ها  عموما ناظر بر موفقیت ها و پیشرفت های دانش آموز می باشد و او را به حركت و پويايي راهنما خواهد بود .

 مثال :

دخترم املا ی درس .... را خوب نوشته ای برای برطرف شدن چند اشکال املا از روی خط اول تا چهارم درس, یکبار با دقت بنویس. تشدید کلمات را با مداد رنگی بنویس .

از املا یی که نوشته ای ،راضیم . برای بهتر شدن املای بعدی ، با کلمات....... جمله بساز .  و...

 بازخورهاي  مجاز با احتياط لازم

 بازخورهاي  مجاز با احتياط لازم، به دو دسته می توان تقسیم کرد .

 نخست بازخوردهایی است كه  معلم با آگاهی و دانش لازم نقاط ضعف دانش آموز را می شناسد و به زبانی ساده و قابل فهم ،راهنمایی های لازم را  به او ارئه می نماید  لیکن توانمندی های دانش آموز را چندان که در شیوه قبل ، توجه می کرد، مد نظر قرار نمی دهد اگر هم به آنها توجهی داشته باشد،  بسیار کم رنگ است.

مثال :

نیازمند آن است که ..... .

درزمینه ی ..... به تقویت نیاز داری.

به نظر می رسد در ..... مشکل داری.

 دوم بازخورهایی که در گروه بازخورهاي  مجاز قرار دارند لیکن معلم بدون توجه به جغرافیای بیان وبی آن که بررسی کند که این بازخورد  قدرت و توان انگیزشی  لازم را باخود همراه دارند یا خیر ، به تکرار ی  مکرر  توسط معلم پیوسته در هر فعالیتی تکرار می گردد  .

 مثال :

 معلم در هرفعالیتی  به دانش آموز بازخورد می دهد که :

 فرشته بهشتی املا رو خوب نوشتی

فرشته بهشتی تمرین رو خوب نوشتی

و...

 بازخورهاي غير مجاز

 بازخورهاي غير مجاز به دو دسته تقسیم می شوند.

  نخست این که   برخی از معلمین به اشتباه روی تکالیف و آزمون ها ی دانش آموزان به جای بازخوردهای توصیفی قابل فهم از مقیاس های رتبه ای (  مانند: در حد انتظار، نزدیک به انتظار ، نیاز به تلاش و آموزش بیشتر  یا خیلی خوب ، خوب ، قابل قبول  و نیاز به تلاش و آموزش بیشتر  و...)   استفاده می کنند . که پیداست این مقیاس ها جز در گزارش پیشرفت تحصیلی ( کارنامه ) و ابزارهای سنجش مشاهده ای ، استفاده از آنها  غير مجاز می باشد .

    دوم  آن دسته از بازخورها را غير مجاز گویند که منجر به ایجاد نگرش منفی و تنفر از مدرسه و باور به ناتوانی را در دانش آموز ایجاد می نمایند یا شنیدن و خواندن آنها  تهدید آمیز است  و...

 به عنوان نمونه :

نمي تواني .......

هميشه اشتباه مي كني ..........

قادر نيستي ..............

تو هیچوقت نمی توانی ...

چرا نمی توانی مثل  ... باشی!

مشقی که نوشته ای، چرا اینقدر زشت است!

بار اخرت باشد که ...

 انواع بازخوردهای فرایندی ( کلاسی )

 بازخوردها فرایندی ( کلاسی ) : 1- بازخوردهای شفاهی

2- بازخوردهای کتبی 3- بازخوردهای شفاهی – کتبی

 1 ) بازخورد فرایندی شفاهی

  بازخورد فرایندی شفاهی ،عبارتند از آن دسته از بازخوردهایی که از طریق شکل صورت ،لحن کلام ، زبان ایماء و اشاره و کلام ، یعنی صحبت‌ها و جمله‌های توصیفی منظوم و منثور شفاهي با زبان فارسی ، بومی و فارسی – بومی اطلاعاتی را به دانش آموزان منتقل می نماید .

 محاسن:

این دسته از بازخوردها که اگر به هنگام و قابل فهم ، و با در نظر داشتن تفاوت های فردی و احساسات دانش‌آموز،ارائه شوند بسیار سودمند است .چرا که معلم فورا می تواند تاثیر بازخورد خود را بر روی دانش آموزان مشاهده نماید .

 معايب:

مشکل این دسته از بازخوردها ، یکی این است که از آن جا که شفاهی  ارائه می گردند زود گذر می باشند و دیگر این که ، واکنش های ذهنی دانش آموزان در اثربخشی آنها تاثیر دارد .

   2  ) بازخورد فرایندی  کتبی:

  بازخورد فرایندی کتبی عبارتند از آن دسته از بازخوردهایی که در قالب نگارش جمـلات توصیفـی منظوم( اگر معلم ذوق شاعری دارد و می تواند جملات منظومی را بیافریند ) و منثور و ترسیـم نگاره ها بر روی آثار دانش‌آموزان درج می گردد .

 مورد استفاده :

همکاران معلم باید بدانند که از این دسته از بازخورد ها  ، تنها زمانی استفاده می کنند که معلم به تاثیر  بیشتراین نوع از بازخورد باور دارد ؛ به ویژه هر تصویر عینی از پیشرفت تحصیلی دانش آموز که در پوشه کار قرار خواهد گرفت حتما باید بازخورد کتبی معلم بر روی آن درج شده باشد .

 4 ) بازخورد فرایندی شفاهی – کتبی  :

    آنچه مهم است این است که معلم باید بازخوردهای خود را بر اساس یک چشم انداز روشن ، بدان معنا که به روشني مقصد یادگیری یادگیرندگان را ( اهداف یادگیری ) بشناسد و در نظر داشته باشد یعنی به واقع بداند دانش آموزان کجا قرار دارند و به کجا باید بروند  استوار سازد به گونه ای که هربازخورد معلم  بتواند دانش آموزان را در مسير درست اهداف و انتظارات آموزشی  راهنما  باشد . لذا معلم می تواند در صورت تشخیص خود و متناسب با دانش آموز مخاطب خود ،از ترکیبی از بازخورد شفاهی – کتبی کمک بگیرد .

 چه وقتی ،از چه نوع بازخوردي استفاده كنيم ؟

 بازخوردهای کتبی:  

 معلم وقتی از بازخوردهای کتبی  استفاده می کند که :

·         وقتي كه لازم است اولياء در جريان عملكرد دانش آموز قرار گيرند .

·          دانش آموزي اشكال جدي و اساسي در يك فعاليت دارد و معلم تشخیص می دهد با نوشتن بازخورد کتبی  تکلیف  اولیا در کمک به دانش آموز روشن می شود.

 ·         وقتي كه  نمونه فعالیت دانش آموز،  در پوشه کار ، قرار داده می شود

·         تلاش مهم یا برجسته ای انجام شده  و دانش آموز با مراجعه به آن  و مرور بازخورد معلم،  انگیزه ی تلاش و موفقیت  را در خود تقویت می نماید.

 بازخوردهای شفاهی :

 ·         زماني كه اطلاع خود دانش آموز از عملكردخویش  ، مد نظر باشد .

·         زماني كه دانش آموزان توانايي خواندن نوشته ها را ندارند .

·         براي دانش آموزان پايه اول به ويژه در اوايل سال تحصیلی  .

·         در مواردي كه ضرورتي براي ارائه به والدين وجود ندارد .

·         در صورتي كه  ثبت بازخورد ، به تشخیص معلم ،اهميت بالايي در سازماندهي نتايج عملكرد دانش آموز ندارند .

·         زمانی که معلم عملکرد دانش آموز را مشاهده می کندو نیاز به بازخورد فوری و به هنگام را احساس می کند . 

 نكته :

در ارائه هر نوع بازخوردی اعم از كتبي يا شفاهي تلاش شود ويژگي هاي مهم يك بازخورد موثر آموزشي رعايت شود .                        

 یعنی معلوم شود که : 

1)  دانش آموز چه وضعيتي دارد ؟و

2)  چگونه وضعيت خود را می تواند بهبود ببخشد ؟

 نکاتی که  باید در بازخوردهای فرایندی باید  مورد توجه قرار گیرد :

•  در بازخورد به شخصیت انسانی دانش آموز توجه شود و ، برای او احترام و اهمیت قائل باشیم. 

•  برای آنكه بازخوردی که می دهیم  سودمند باشد، خودمان  را به جای دانش آموز که گیرنده بازخود می باشد  قرار دهیم .

•  بازخورد  خود را با عبارت یا جمله ای که ناظر بر نقاط قوت، قوت و قوت دانش آموز است شروع نماییم و بعد با احتیاط و ظرافت نقاط ضعف را بیان نماییم .

•  سعی كنیم  بازخورد هایمان ، به بیان و توصیف رفتار بپردازیم  و از قضاوت و بر چسب زنی به دانش آموز خودداری كنیم .

•  در بازخوردها به رفتارهای اجتماعی ، از اثر رفتار دانش آموز بر احساس و رفتار خود ، یا دیگران بگوییم؛ و بر همین اساس بازخورد دهیم.

  به عنوان مثال، وقتی  می بینیم که دانش آموزی در رفتارهای اجتماعی خود ، خودخواهی خاصی و سلطه طلبی آزار دهنده ای دارد  به جای آنكه بگوییم "چقدر خود خواه و سلطه طلب هستی"

بهتر است بگوییم "وقتی مرتباً به دوستانت دستور می دهی، آن ها به شدت ناراحت می شوند و احساس می كنند از رفتار آن ها داری سوء استفاده می كنی". 

•  در بازخورد ها، به طور اخص بر یك موضوع تمركز نماییم و از كلی گویی بپرهیزیم. 

•  به زمان بازخورد ها دقت كنید که به هنگام باشد .

•   به عنوان مثال، چنانچه در سنجش مشاهده ای  دانش آموز  كلمات خود را می جود و شما چیزی از صحبت های او متوجه نمی شوید، بلافاصله به او بازخورد ندهید. بازخورد فوری، موجب ایجاد حالت تدافعی در او می گردد و چیزی جز یك نتیجه عكس عاید شما نخواهد شد.

•  بنابراین، بهتر است در یك فرصت به هنگام كه او صحبت های خود را به پایان برده است، به او بازخورد دهیم. 

•  با ایجاد یک فضای  پر از اعتماد متقابل  به دانش آموزان بیاموزیم که چنانچه رفتار دیگران تاثیری ( مثبت یا منفی )در شما بر جای گذاشته است، بازخورد دهید و از انباشته شدن احساسات منفی و مثبت در درون خود خودداری نمایند.

•  در ارائه بازخورد های شفاهی  توجه داشته باشیم به نشانه های تاثیر بازخورد خود توجه داشته باشیم .

 •  مثلا فردی كه ابروهایش درهم است و بلافاصله مكان مورد نظر را ترك می كند، یا رنگ اش تغییر پیدا می کند یا ... طبعاً پذیرای بازخورد  ما نبوده  است .

•  بنابراین، بازخورد ها متناسب با شخصیت و تفاوت های فردی آن ها باشد .

 

در بیان و نگارش بازخوردهای فرایندی ( کلاسی ) کتبی یا شفاهی بیایید  تمرین کنیم و بگوییم! و  نگوییم !!

بگوييم

نگوييم

قشنگ نيست

زشت است

خوب ننوشته ای   

بد نوشته ای

می توانی بهتر انجام بدهی

خیلی بد انجام دادی

با تجربه شده

شکست خورده

شاد و پر انرژي باشيد

خسته نباشيد

آسان نيست       

دشوار است

دوست ندارم

متنفرم

مساله دارد   

مشکل دارد

مي تواند

نمي تواند

بفرماييد

در خدمتم

طول مي کشد تا ياد بگيري

هيچ وقت ياد نمي گيري

خيلي پر تحرک است      

خيلي شيطان است

مساله را خودم حل ميکنم     

مساله به تو ربطي ندارد

آرام باش   

داد نزن

خدا سلامتي بده 

خدا بد نده

 نکته مهم :

•  بیان عبارات مثبت، انرژی کودکان را جهت انجام آنچه که از وی خواسته شده تقویت می کند و به عکس، عبارت منفی، واکنشهای تدافعی در آنان ایجاد می نماید.

 ویژگی های  بازخورد

   در ارزش یابی کلاسی صرف نظر از این که  بازخورد ، فرایندی است یا پایانی ، کتبی است یا شفاهی ،باید واجد  ویژگی های   زیر باشد :

 صريح و روشن باشد . یعنی به وضوح مشخص نمايد كه دانش‌آموز بايد چه فعاليتي را انجام دهد تا انتظارات آموزشي را به خوبي محقق نمايد .

ساده و قابل فهم باشد.

ناظر بر پيشرفت های  دانش‌آموز باشد .

پيوسته و به هنگام باشد .

متناسب با تفاوت‌هاي عملكردي و دانش آموز محور  باشد

از واژه ها و جملات و عبارات مثبت ، روشن و معنا دار استفاده شود.

متناسب خصوصیات روان شناختی و سن دانش آموز باشد. 

 فرايند بازخورد در ارزش يابي كيفي – توصيفي

 به طور كلي  فرايند بازخورد در ارزش يابي كيفي – توصيفي عبارت خواهد بود از :

 الف )  بازخورد معلم به دانش آموز

ب) بازخورد دانش آموز به خود

ب) بازخورد دانش آموز به دانش آموز

ج) بازخورد معلم به والدين 

 

الف )   بازخورد معلم به دانش آموز

 در آزمونهای سنتی شیوه های بازخورد معلمان به دانش آموزان بسیار ساده وصریح است به طور معمول معلم امتحان می گیرد و دانش آموز از طریق نمره یا رتبه یا یک قضاوت کلی ، بازخورد دریافت می کند . آنچه به واقع در افزایش انگیزه و علاقه به درس و بهبود نتایج کار دانش آموز اثر می گذارد . پیشنهاداتی است که معلم در مورد بهبود کار دانش آموزان می دهد بدون آنکه بخواهد در مورد کل کار اوقضاوت کند . مثلاً ( من فکر می کنم اگر آزمایش را تکرار کنی ، نتیجه ی بهتری   می گیری )

 ب) بازخورد معلم به والدين 

 بازخورد معلم به والدين در دو شكل فرايندي و پاياني وجود دارد .

  بدين معنا كه از آنجا كه والدين نقش همراه دانش آموز را در فرايند ياددهي – يادگيري بر عهده دارند معلم نياز است به شكل فرايندي به  والدين متناسب با شرايط و موقعيت هاي آنها بازخورد قابل فهم ارئه نمايد.

 اين بازخوردها كه توصيفي خواهند بود ضمن تحلیل پیشرفت ها و ضعف های دانش آموزان زمينه ي پیشرفت دانش آموز را فراهم مي نمايد تا او  گامهای بعد ي را بردارد .   و همچنين در دو يا سه نوبت از سال بازخورد پاياني به والدين ارائه نمايد كه در اين شرايط معلّم با تركيب و تحليل اطلاعات به دست آمده  در فرآيند  ارزش‌يابي،  که  طي مراحل مختلف گردآوري شده است و مستندات لازم در پوشه كار دانش آموز وجود دارد گزارش پيشرفت تحصيلي - تربيتي خود را در مقياس رتبه اي  به اطلاع آنها خواهند رساند .

 بازخورد دانش آموز به خود

 در ساده ترین مفهوم بازخورد دانش آموز به خود، كه آن را با عنوان «خود سنجي» مي شناسيم ،عبارت است از بازگشت تفکر فرد و مستلزم تطبيق هايي

در فرايند شناخت است. براي مثال، وقتي فردي آواز مي خواند، شنيدن صداي خودش، بازخورد اوست. او مي تواند آواز خواندن را مطابق آنچه مي شنود، ميزان کند.

 بازخورد به خود ، به فرد اجازه مي دهد تا به طور مستمر، انديشه هايش را آزمايش کند و به مراحل شناخت عالي تري دست يابد.

  با بازخوردهايي كه دانش آموز به خود خواهد داد، او در فرايند آموزش درگیر مي شود و از آنجا كه در رويكرد جديد، موقعيت يادگيري و ارزش يابي يكي است دانش آموز در فرآیند ارزشیابی خود و تصمیم گیری برای برداشتن گام بعدی نيز درگير خواهد شد و همين سبب  ، باآگاهی او از خود و ميزان يادگيري اش به مرحله ی مهمی تحت عنوان فراشناخت  رسیده است . دانش آموز با خود بازخوردي به خويش؛  توان قضاوت و اظهار نظر را در خود پرورش داده  و سبب خواهد شد تا تصميم آگاهانه اتخاذ نمايد و اعتماد به نفس پيدا نمايد .

 د) بازخورد دانش آموز به دانش آموز همسال  

 بازخورد دانش آموز به دانش آموز  كه از آن به عنوان همسال سنجی  نام برده مي شود عبارت است از ارزشیابی دانش آموز از عملکرد و فعالیت های یادگیری همسالانش و ارائه بازخورد مناسب به آنهاست .که هدف آن ایجاد احساس مسئولیت نسبت به یادگیری خود و همسالان و افزایش حس مراقبت از فرایند یادگیری می باشد.

 نکات قابل توجه در خودسنجی و همسال سنجی

 خودسنجی و همسال سنجی را زمانی باید به کار برد که:

 نیاز است دانش آموز نسبت به یادگیریش، خود آگاهی بیشتری پیدا کند.

1-آگاهی دانش آموزان از معیارها و ملاک های کار و فعالیت مورد ارزشیابی

2- تعیین ملاک ها و معیارها در صورت امکان توسط خود دانش آموزان

3- تعیین موقعیتی که دانش آموزان درابزار احساسات نسبت به ارزشیابی از کار خودشان آزاد باشند.

4- دانش آموز احساس کند درهنگام ارزشیابی از کار دیگران در واقع خودش را مورد ارزشیابی قرار می دهد.

5- از نتایج این ارزشیابی ها در گزارش پایانی کمتر استفاده شود و یا با ارزشیابی های خود معلم ترکیب شود.

 6- ایجاد فرصت خود ارزشیابی به صورت پیوسته

7-آموزش به دانش آموزان برای ارائه ی بازخورد توصیفی

8- در بازخورد های توصیفی ، ضعف ها و قوت ها بیان شود و درصورت امکان رهنمود ارائه شود.

 ب) بازخورد  پایانی  :

 منظور از بازخورد پایانی همان  گزارش پیشرفت تحصیلی (کارنامه‌ی توصیفی) با مقیاس رتبه‌ای است که نه  تنها  به توصیف وضعيت درسي ، بلکه  به ارائه تصویری از عملکرد تربیتی ( ابعاد عاطفي، جسماني و اجتماعي)  دانش آموز می پردازد که معلم با عنایت به وظیفه ی« پاسخ گویی» شغلی خود ، در دو یا سه نوبت از سا ل تحصیلی(بهمن ماه و  خرداد ماه   و شهریور ) و با استفاده از اطلاعات جمع آوری شده در پوشه کار و فرم های ارزیابی ماهانه خود ( 9 فرم در سال) ،جهت ارائه به   ذي نفعان (والدين ، دانش‌آموز  و مديريت مدرسه ) تکمیل می نماید .

 

نوشته شده توسط علی پورمیرزایی در 16:29 |  لینک ثابت   •